วิธีสังเกตอาการลูกปืนเสีย พร้อมวิธีแก้ไขเบื้องต้น

5 อาการลูกปืนเสีย ที่ต้องรีบสังเกต พร้อมวิธีแก้ไขเบื้องต้น

คนที่ใช้เครื่องจักรหนัก ๆ คงรู้กันดีว่า ลูกปืน คือหัวใจสำคัญในการขับเคลื่อนทุกอย่าง และถ้าหากเจ้าลูกปืนนี้มีปัญหาเกิดขึ้นเมื่อไหร่ได้แย่แน่นอน เพราะถ้าปล่อยทิ้งไว้นอกจากจะมีเสียงหอนจนน่ารำคาญดังออกมา ยังอาจทำให้เครื่องจักรพัง หยุดการผลิต จนเกิดความเสียหายเป็นวงกว้างได้เลย ในวันนี้ เราจะมาแนะนำเคล็ดลับง่าย ๆ ในการสังเกตอาการของลูกปืนที่เริ่มเสียหาย เพื่อให้สามารถแก้ไขได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ พร้อมวิธีในการแก้ไขแบบเบื้องต้น ที่จะช่วยให้ความเสียหายนี้ไม่กลายเป็นเรื่องใหญ่ในภายหลัง 

5 สัญญาณเตือนที่บ่งบอกว่าลูกปืนเริ่มเสียหาย

สิ่งที่สำคัญที่สุดในการรักษาเครื่องจักรให้อยู่กับเราไปนาน ๆ ก็คือการสังเกตอาการ และฟังเสียงของลูกปืนให้เป็น เพราะลูกปืนเป็นอะไหล่ที่จะส่งสัญญาณเตือนก่อนพังเสมอ ดังนั้น ถ้าเราสามารถจับสัญญาณของความเสียหายได้ทันเวลา เราก็ประหยัดเงินค่าซ่อมอุปกรณ์ที่เสียหายไปได้มหาศาลเลย โดย 5 สัญญาณเตือนที่บ่งบอกว่า ลูกปืนเริ่มมีความเสียหายและต้องรีบแก้ไข มีดังนี้

1. มีเสียงร้องที่ผิดเพี้ยน
   ถ้าหากเครื่องจักรเริ่มมีเสียง "ครืดคราดๆ" "หอนวี้ดๆ" หรือเสียง "กุกกัก" เหมือนมีโลหะกำลังเสียดสีกันดังออกมา นั่นแหละครับคือสัญญาณความเสียหายชัดเจนที่สุด เพราะเสียงเหล่านี้เกิดจากการที่จารบี หรือน้ำมันในลูกปืนแห้ง จนทำให้ลูกปืนทำงานติดขัด จนทำให้เม็ดลูกปืนแตก สึกหรอจนไม่เรียบ ซึ่งในกรณีนี้จำเป็นต้องรีบหยุดเครื่องแล้วตรวจสอบทันที
2. เครื่องร้อนผิดปกติ
   โดยปกติแล้วเมื่อลูกปืนทำงานก็จะมีความร้อนในระดับหนึ่งอยู่แล้ว แต่ถ้าหากคุณลองเอามือแตะที่ตัวเรือนของลูกปืนแล้วสัมผัสได้ว่า มีอุณหภูมิที่ร้อนจัดจนผิดปกติ นี่แหละคือสัญญาณอันตรายที่บ่งบอกว่าลูกปืนเสียหายแล้ว
3. เครื่องจักรสั่นสะเทือนผิดปกติ
   เครื่องจักรที่ดีจะต้องทำงานนิ่ง ๆ ไม่สั่นสะเทือนแรงจนเกินไป แต่ถ้าหากตอนไหนที่เครื่องจักรทำงานแล้วเครื่องสั่นสะเทือนแรงผิดปกติอย่างมองข้ามเด็ดขาด เพราะการสั่นสะเทือนที่เพิ่มขึ้นเป็นจุดที่บ่งบอกได้ดีที่สุดว่า มีบางอย่างที่เกิดการสึกหรอขึ้น ซึ่งส่วนใหญ่แล้วก็มักจะเป็นลูกปืนที่เริ่มสึกกร่อนนั่นเอง
4. เพลาเริ่มฝืด
   เพลาที่เคยหมุนทำงานลื่น ๆ กลายมาเป็นเริ่มหนืด และติดขัดมากขึ้นเหมือนเดิม เป็นสัญญาณที่บอกว่า อาการนี้เกิดจากลูกปืนเสียหายหนักจนทำให้การหมุนไม่ราบรื่น ซึ่งถ้าปล่อยเอาไว้ลูกปืนก็จะยิ่งฝืน จนอาจทำให้แกนเพลาเสียหายตามไปด้วย
5. มีคราบน้ำมันรั่วซึม หรือมีเศษโลหะปนมากับจารบี
   ลองสังเกตที่บริเวณซีลลูกปืนดูว่า ถ้ามีน้ำมันหรือจารบีรั่วซึมออกมา นั่นแปลว่าซีลเริ่มมีปัญหา หรือตัวเครื่องมีการใช้งานที่ร้อนเกินไป และถ้าหากมีเศษโลหะเล็ก ๆ ปนอยู่ในจารบีเก่า หรือน้ำมันหล่อลื่นที่รั่วออกมา เศษโลหะเหล่านั้นคือเศษของลูกปืนที่แตกและหลุดออกมา ซึ่งต้องรีบหยุดเครื่อง และเปลี่ยนอะไหล่ลูกปืนโดยเร็วที่สุด

วิธีในการแก้ไขเบื้องต้น หากลูกปืนเริ่มมีปัญหา

เมื่อเราจับสัญญาณอันตรายของลูกปืนได้แล้ว สิ่งต่อไปที่เราต้องทำคือ ลงมือแก้ไขทันทีเพื่อยับยั้งความเสียหายไม่ให้ลุกลามใหญ่โต โดยแนวทางในการแก้ไข มีดังนี้

• หล่อลื่นอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ และเลือกใช้สารหล่อลื่นที่เหมาะสม
  เนื่องจากปัญหาของลูกปืนส่วนใหญ่แล้วจะมาจากจารบี หรือน้ำมันหล่อลื่น ถ้าเราได้ยินเสียงที่น่าสงสัย สิ่งแรกที่ต้องทำคือตรวจสอบสภาพของจารบีหรือน้ำมันทันที และถ้าจำเป็นก็ต้องเปลี่ยนถ่ายใหม่ไปเลย โดยต้องมั่นใจว่า สารหล่อลื่นที่ใช้จะต้องเหมาะสมกับประเภทของลูกปืนด้วย และต้องดูแลรอบการเติมหรือเปลี่ยนถ่ายให้เป็นไปตามกำหนด และต้องเข้มงวดกับการใช้สารหล่อลื่นที่สะอาดเท่านั้น เพื่อป้องกันไม่ให้ลูกปืนพังเร็วขึ้นกว่าเดิม
• ทำความสะอาดให้เรียบร้อย
  ความสะอาด ถือเป็นเรื่องพื้นฐานที่สำคัญที่สุด เพราะฝุ่นละออง เศษโลหะ และสิ่งแปลกปลอมต่าง ๆ ล้วนเป็นศัตรูตัวร้ายของลูกปืนที่ทำให้ลูกปืนเกิดความเสียหายได้ ดังนั้น ถ้าพบว่าบริเวณที่ติดตั้งมีการปนเปื้อน ต้องรีบทำความสะอาดและกำจัดความสกปรกออกไปให้หมด
• ตรวจสอบแนวติดตั้งของลูกปืน
  มีอยู่บ่อยครั้งที่ลูกปืนเสียหายเพราะมีการติดตั้งที่ไม่ตรงกับแนว เช่น ถ้าหากลูกปืนถูกติดตั้งในลักษณะที่เอียง หรือเบี้ยวเพียงเล็กน้อย แรงกดที่ไม่สม่ำเสมอจะไปสร้างความเค้น (Stress) มหาศาลให้กับเม็ดลูกปืน ซึ่งทำให้ลูกปืนสึกหรอ และพังเร็วขึ้นมาก ๆ ดังนั้น เวลาที่ติดตั้งจะต้องมั่นใจว่าทุกอย่างอยู่ในแนวตรง และต้องใช้แรงกดที่ถูกต้องและเหมาะสมกับการติดตั้ง
• ตรวจสอบภาระโหลดของลูกปืน
  เนื่องจากลูกปืนมีขีดจำกัดในการรับแรง ซึ่งถ้าเครื่องจักรเริ่มทำงานหนักขึ้น หรือมีการรับแรงกระแทก และแรงบิดสูงเกินกว่าที่ลูกปืนจะทนได้ ไม่ช้าก็เร็ว ลูกปืนก็จะเริ่มแสดงอาการเสียออกมาให้เราเห็น ดังนั้น ถ้าหากรู้ว่างานจะเริ่มหนักมากขึ้นกว่าเดิมมาก อย่าลืมเปลี่ยนไปใช้ลูกปืนชนิดที่สามารถรองรับแรงหรือโหลดที่สูงขึ้นได้ หรือปรึกษากับผู้เชี่ยวชาญโดยตรงเพื่อประเมินสถานการณ์ และหาทางออกที่ยืดอายุการใช้งานของลูกปืนให้ได้นานที่สุด

FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการของลูกปืนที่เสียหาย

1. สัญญาณแรกที่บ่งบอกว่าลูกปืนกำลังจะเสียคืออะไร?

  ส่วนใหญ่แล้วลูกปืนจะส่งเสียงดังผิดปกติออกมา เช่น เสียงหึ่ง ๆ ครืดคราด หรือเสียงดังแก๊ก ๆ ที่ปกติไม่เคยได้ยินมาก่อน นั่นอาจหมายความว่าลูกปืนเริ่มมีความเสียหายเกิดขึ้นแล้ว

2. ถ้าลูกปืนมีความร้อนสูงผิดปกติ ต้องทำยังไง?

  ควรรีบลดความเร็วในการทำงานของเครื่องจักร หรือหยุดทำงานก่อน เพราะความร้อนที่สูงมักเกิดจากการหล่อลื่นที่ไม่ดี เช่น จารบีขาด หรือใส่เยอะเกินไป ดังนั้น จึงควรหยุดเครื่องเพื่อตรวจสอบการหล่อลื่น และการจัดแนวเบื้องต้นก่อน

3. อาการสั่นสะเทือนที่มากเกินไป เกี่ยวกับลูกปืนไหม?

  เกี่ยวข้องแน่นอน เพราะการสั่นที่ผิดปกติมักเกิดจากการที่ลูกปืนเสียหายอย่างรุนแรง หรือเกิดจากการเยื้องศูนย์ของเพลา ดังนั้น ถ้ามีอาการนี้ต้องหยุดเครื่องทันที และทำการเปลี่ยนลูกปืนและตรวจสอบการจัดแนวให้เรียบร้อย

4. ถ้าเห็นจารบีรั่วซึมออกมาจากลูกปืน ควรทำอย่างไร?

  นั่นคือสัญญาณที่บ่งบอกว่าซีลของลูกปืนเสียหายแล้ว ซึ่งถ้าซีลเสีย ความชื้น และสิ่งสกปรกจะเข้าไปในลูกปืนได้ง่ายมาก ดังนั้น จึงต้องรีบเปลี่ยนลูกปืนใหม่ หรืออย่างน้อยก็ต้องเปลี่ยนซีลใหม่ เพื่อป้องกันความเสียหายที่ใหญ่กว่าตามมา

5. หลังจากแก้ไขปัญหาเบื้องต้นแล้ว ควรทำอะไรต่อ?

  ต้องวิเคราะห์จากสาเหตุหลักที่ทำให้ลูกปืน เพราะถ้าไม่แก้ที่สาเหตุหลัก ถึงจะใช้ลูกปืนตัวใหม่ก็จะพังซ้ำในเวลาไม่นานอยู่ดี

เรื่องอะไหล่เครื่องจักร ต้องให้ผู้เชี่ยวชาญช่วย! ติดต่อขอคำปรึกษากับผู้เชี่ยวชาญด้านการดูแลรักษาลูกปืน ได้ที่ บริษัท ตั้ง แบริ่งส์กรุ๊ป จำกัด

สำหรับท่านใดที่ถึงเวลาในการเปลี่ยนอะไหล่ลูกปืนใหม่ให้กับเครื่องจักร หรือต้องการคำแนะนำดี ๆ ในการดูแลรักษาเครื่องจักร และอุปกรณ์ต่าง ๆ ให้สามารถใช้งานได้ยาวนาน และเดินเครื่องทำงานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ติดต่อมาหาเราได้เลยที่ ตั้ง แบริ่งส์กรุ๊ป เราคือผู้เชี่ยวชาญด้านอะไหล่อุตสาหกรรมครบวงจร ที่คัดสรรแต่สินค้าคุณภาพสูงที่ได้มาตรฐานระดับสากล ไม่ว่าจะเป็นลูกปืน หรืออะไหล่ชิ้นส่วนอื่น ๆ โดยเรามีทีมงานมืออาชีพคอยดูแลและให้คำปรึกษาอย่างจริงใจตลอดช่วงเวลาที่คุณต้องการ เพื่อให้คุณได้รับผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสมที่สุดกับการใช้งาน อีกทั้งยังมีบริการที่จะช่วยเหลือด้านงานติดตั้งแบบครบวงจร เพื่อช่วยคุณแบบครบจบในที่เดียว